Orta Asya'dan gelen Özbek hacıların konakladığı Buhara Özbekler Tekkesi bir tasarım merkezine dönüştü. "Tekkede tasarım, nasıl yani?" diyenler için tasarım bahsinden önce tekkeden söz etmek lâzım. İlkokul sıralarından beri öğrenedurduğumuz 'Tekke ve Zaviyelerin Kapatılması'ndaki tekke mi bu? Evet, aynen öyle; fakat bir farkla, Özbekler Tekkesi, 1924'teki kanundan sonra bile özel bir izinle açık kalabilmişti. Tabii o günden sonra kısmen metruklaştığını tahmin etmek zor değil. 1980'e gelindiğinde tekkenin odalarında Özbek hacılar yerine Türkistanlı öğrenciler görüyoruz. Sonra nasıl oluyorsa, harem bölümü yanıyor, bakımsızlık bu cânım yapıyı viraneye çeviriyor ve Sultanahmet'te, Şehitmehmetpaşa Yokuşu'ndan aşağı inenler artık bir çöplüğe dönüşen tekkenin uzağından yürümeye çalışıyor.
Fakat şükür ki, tekkenin kişisel tarihi burada noktalanmıyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi duruma el koyunca harap olmuş eser 'çiçek' gibi oluyor. "Sultanahmet'in göbeğinde, üstelik 'Koca Sinan'ın eseri Sokullu Mehmetpaşa Camii'nin tam karşısında nur topu gibi bir binamız oldu, şimdi bunu ne yapalım?" sorusunu Eminönü Belediyesi soruyor ve ardından cevabı yapıştırıyor: "İstanbul Tasarım Merkezi"...
Buhara Özbekler Tekkesi, 'tekkede tasarım' fikrinin mimarlarından Faruk Akın'a göre asırlarca ağırladığı hacıların ruhunu incitmeyecek bir işleve kavuştu, işin aslı, bu tekkeye tasarımdan başkası yakışmazdı. Bir ibadethane ve ilim yuvası, çilehaneye çekilen dervişten kendisini tartmasını isteyen, yolu düşenleri hep kendini bilmeye çağıran uhrevî bir mekân. Şeyhi de ebru sanatçısı üstelik. Bu durumda arkadaki çilehanenin şeyhin hatırasını yaşatmak üzere önümüzdeki günlerde bir ebru atölyesine dönüşecek olması gayet yerinde bir düşünce. Haydi, şu tasarım bahsine gel diye sabırsızlanan okur, gördüğün üzere tekke şekillenmeye devam ediyor; ama dersler çoktan başladı. Yedi bölümde yedi sınıf, on ikişer öğrenci ve bazı 'çılgın' hocalarla tam gaz yol alıyor. Bölümler arasında gençlerin iştahını kabartacak neler var neler... Mimari, endüstriyel, grafik, prodüksiyon, moda, takı, Türk görsel sanatları ve çağdaş görsel sanatlar. En çok ilgi gören bölümler mimarî, endüstriyel ve grafik tasarım olduğu için bu bölümlerde ikinci sınıflar açılmak üzere. Hiç öğrencisi olmayan çağdaş görsel sanatlar ise bir kenarda boynu bükük bekliyor. İleride açılması planlanan bölümler arasında araba tasarımı var ki böyle bir bölüm henüz hiçbir kurs ya da üniversite bünyesinde yok. Üç aylık 'girizgâh' eğitiminin ardından altı aylık esas eğitimi alıp mezun olmayı başaranlar ayrıca bir sertifika programına dâhil olabilecekler. Üniversite mezunları için 'akademik', henüz okuyanlar için 'profesyonel', lise öğrencileri için 'meslek' sertifikaları düşünülmüş. 6-14 yaş arası çocukları keşfetmeye yönelik programın önemi ortada; ama en keyifli sertifikalar hobiciler ve 'biraz teori bilmek lazım'cılar için. Düşünün, yaşınızı başınızı almış, bir derginin kültür-sanat editörü olmuşsunuz ya da bir sanat galerisi yönetiyorsunuz. Tasarımın teorisini bilmediğiniz için de hafif çaplı eksiklik duygusu yaşıyorsunuz. O zaman buyurun 'kültürel' sertifikaya. E, bu sertifika ne işe yarar, yenir mi içilir mi diye ellerini ovuşturanlar pek heveslenmesin. Burası 'en kestirmeden meslek sahibi yapmayı' vaat eden 'ticarî' kurslardan biri değil, Türkiye'nin tasarımda söz sahibi olması gibi bir iddia taşıyor. Aynı zamanda öğrencilerini tasarımla ilgili bütün gelişmelerden haberdar etmeyi hedefliyor. İnternet sitesinin dışında bir tasarım portalı hazırlayan merkezin kısa vadeli planları arasında tasarım ustalarını öğrencilerin ayağına getirmek de var. Merkezin eğitim sistemi tekkenin ruhuna uygun düşecek biçimde, gönülden öğrenmek ve öğretmek üzerine inşa edilmiş. Tekkenin girişine yerleştirilen amblemdeki hilal, tasarım ve sanat kültürümüzü, hilalin bir ucuna konan güvercin de Türk tasarımcısını simgeliyor. Merkezin kurucu müdürü Faruk Akın'a göre bu, Mimar Sinan Üniversitesi'ne 'Koca Sinan'la ilgili bir sembol yerine 'baykuş gözü' amblemi tasarlamaktan daha mantıklı.
Dersler ekim ayı itibarıyla başladı, sınıflar da doldu diye bir başka baharı beklemeye koyulmayın. Taleplere göre yeni sınıflar açılabilir. Ayrıca ocak ayında yeni dönem kayıtları başlıyor. Merkez, Eminönü Belediyesi ve Ensar Vakfı tarafından işletildiği için ders ücretleri sudan ucuz, aylık 50 YTL... Yakında Özbek pilavı da servis edilecek. Daha ne olsun! Ha, bu bilgi bana yetmez diyenler için de bir adres var; '
www.istanbultasarimmerkezi.co m'...
BEKÂR VE SEYYAH DERVİŞLERİN TEKKESİSultanahmet Özbekler Tekkesi'nin tarihçesini Dr. Nurdan Şafak'tan dinleyelim: "İstanbul'daki üç Özbek tekkesinden biri (Diğerleri Üsküdar Sultantepe ve Eyüp'te'dir.) olan Sultanahmet Özbekler Tekkesi 1692/1693'te İstanbul Defterdarı İsmail Bey tarafından kurulmuştur. İstanbul'daki diğer Özbek tekkeleri gibi bu da Türkistan'dan özellikle Nakşibendiyye tarikatının merkezi Buhara ve çevresinden hac için yola çıkan, çoğunluğu kalenderlik geleneğini benimsemiş bekâr ve seyyah dervişler için tasarlanmıştır. Tekkenin 19. yüzyıl ortalarından itibaren Rusya'nın baskısından kaçan Müslümanları barındırdığı da bilinir." Haftada bir iki gün tekkeye uğrayan Nurdan Hanım, Özbek tekkelerinin daima misafire açık olduğundan, bilhassa kandillerde ve muharremde mevlit ve zikir okunduğundan, pilav ve aşure dağıtıldığından da söz ediyor. Konumu ve mimarisi itibarıyla yabancı turistlerin de çok ilgisini çeken tekkenin en güzel manzaralı odalarından biri şimdi toplantılar için ayrılan şeyhin odası. Faruk Akın, şeyhin kızının odasında çalışıyor. İdari Müdür M. Hüsrev Şeref'in odası ise şeyhin ve yakınlarının ebedî istirahata çekildiği hazireye açılıyor.
Mimari Tasarım(Mimarlık, İç Mimarlık, Restorasyon)
- Mimarlık Tarihi,
- Mimarlık Felsefesi,
- Çizim, (Sketch-Taslak)
- Bilgisayar 3D Modelleme,
- Üretim Teknolojisi, (Metal, Taş, Cam, Ahşap, Seramik).
- Endüstriyel Tasarım(Mobilya, Obje, Aydınlatma, Cihaz, Araç, Oyun)
- Endüstriyel Tasarım Tarihi,
- Endüstriyel Tasarım Felsefesi,
- Çizim (Sketch-Taslak),
- Bilgisayar 3D Modelleme,
- Üretim Teknolojisi (Metal, Plastik, Cam, Seramik, Ahşap).
- Grafik Tasarım(Marka, Basım, Font, İlüstrasyon, Ambalaj, Web)
- Grafik Tasarım Tarihi,
- Grafik Tasarım Felsefesi,
- Çizim (Sketch-Taslak),
- Bilgisayar 2D Uygulama,
- Üretim Teknolojisi,(Kağıt, Film, Renk, Baskı).
Dersler:
- Prodüksiyon Tasarımı
(Fotoğraf, Animasyon, Sinema, Televizyon)
- Prodüksiyon Tasarım Tarihi,
- Prodüksiyon Tasarım Felsefesi,
- Senaryo,
- Çizim (Storyboard),
- Bilgisayar 2D-3D Uygulama,
- Üretim Teknolojisi (Kamera, Kurgu, Montaj).
-Tekstil Tasarımı (Kıyafet, Kostüm, Ev Tekstili)
- Moda Tasarım Tarihi,
- Moda Tasarım Felsefesi,
- Çizim (Stilistlik),
- Bilgisayar 2D-3D Uygulama,
- Üretim Teknolojisi (Kumaş, Model, Kalıp, Dikiş).
- Aksesuar Tasarımı (Mücevher, Çanta, Ayakkabı, Saat)
- Aksesuar Tasarım Tarihi,
- Aksesuar Tasarım Felsefesi,
- Çizim (Sketch-Taslak),
- Bilgisayar 2D-3D Uygulama,
- Üretim Teknolojisi (Kalıp, Metal, Değerli Taş, Deri).
- Çağdaş Görsel Sanatlar
(Resim, Heykel, Enstalasyon)
- Modern Sanat Tarihi
- Modern Sanat Felsefesi,
- Çizim (Karakalem),
- Resim Uyguluma (Suluboya, Yağlıboya),
- Heykel Üretim (Metal, Taş, Cam, Ahşap, Seramik),
- Türk Görsel Sanatları(Hat, Tezhib, Minyatür, Ebru)
- Osmanlı Sanat Tarihi,
- Osmanlı Sanat Felsefesi,
- Çizim (Sketch-Taslak),
- Bilgisayar 2D Uygulama,
- Uygulama Teknolojisi (Kağıt, Kumaş)
- Amacımız en iyi, en farklı, en güzel eğitimi vermek, öğrencilerimizi uluslararası arenaya hazırlamak, donanımlı insanlar olarak mezun etmektir. Öğrencilerimize yararlı olmak üzere, planlanarak açılan bölümler ve dersler; öğrenci talepleri, yoğunlukları açısından değerlendirilerek öğretim dönemleri başında değiştirilebilir ve arttırılabilir.
- Yetenek imtihanları kayıtları ve öğrenci kayıtları Eylül ayı içinde ilan edilecek tarihlerde olacaktır.
Daha detaylı bilgi için Öğrenci İşleri Bölümüne başvurulabilir.
Tel: 0212- 458 78 31 - 0212 458 76 92
http://istanbultasarimmerkezi.com/ÜLKÜ ÖZEL AKAGÜNDÜZ
